Mỗi khi gió mùa đông bắc tràn về hay những cơn mưa phùn kéo dài cả tuần, nhiều runner bắt đầu lười ra đường. Thật ra thời tiết lạnh và ẩm không phải lý do để bỏ tập, chỉ là bạn cần mặc đúng. Một chiếc áo khoác chạy bộ phù hợp sẽ giữ ấm vừa đủ, chắn gió, chắn mưa nhẹ mà vẫn thoát mồ hôi tốt để bạn không bị “hấp” sau vài cây số. Bài viết này tổng hợp các tiêu chí chọn áo khoác chạy bộ cho ngày lạnh và ngày mưa, kèm cách mặc nhiều lớp phù hợp với mùa đông miền Bắc.
Nội dung chính
Vì sao không nên mặc áo khoác thường để chạy bộ?
Nhiều người mới chạy thường khoác luôn áo gió, áo nỉ hoặc áo phao đang mặc hằng ngày. Cách này dễ gây phản tác dụng vì:
- Quá nóng sau vài phút: khi chạy, cơ thể sinh nhiệt rất nhanh. Áo phao hay áo nỉ dày giữ nhiệt quá tốt khiến bạn đổ mồ hôi nhiều, rồi lạnh buốt khi dừng lại.
- Không thoát hơi ẩm: áo gió rẻ tiền làm từ vải không thoáng giống như túi ni-lông, mồ hôi đọng bên trong làm áo lót ướt sũng.
- Nặng và vướng víu: áo thường có phom rộng, khóa và túi nặng, đung đưa khi chạy, dễ cọ xát gây khó chịu.
- Thiếu chi tiết an toàn: ít có dải phản quang, trong khi mùa đông trời tối sớm và sáng muộn.
Áo khoác chạy bộ chuyên dụng được thiết kế để giải quyết đúng những vấn đề đó: nhẹ, gọn, chắn gió và thoát ẩm.
Các loại áo khoác chạy bộ phổ biến
1. Áo gió chạy bộ (windbreaker)
Đây là loại nhẹ và mỏng nhất, có thể gấp gọn nhét vào túi đai đeo bụng. Chức năng chính là chắn gió và chống thấm nhẹ (thường gọi là “trượt nước”), phù hợp cho những buổi sáng se lạnh, gió mạnh hoặc mưa phùn lất phất. Với khí hậu miền Bắc, đây là chiếc áo khoác được dùng nhiều nhất.
2. Áo khoác chống nước
Có lớp màng hoặc lớp phủ chống nước tốt hơn, đường may thường được dán kín. Loại này hợp với ngày mưa nặng hạt hoặc chạy trail ở vùng núi cao, nơi thời tiết thay đổi nhanh. Nhược điểm là thường nặng hơn, kém thoáng hơn áo gió và giá cao hơn.
3. Áo giữ nhiệt / áo lớp giữa (mid-layer)
Thường là áo nỉ mỏng chất liệu kỹ thuật (lớp lót lông mịn hoặc vải dệt dạng tổ ong), mặc giữa áo lót và áo gió. Loại này không chắn gió tốt nhưng giữ ấm hiệu quả, dành cho những ngày rét đậm.
4. Áo gilet (áo khoác không tay)
Che phần thân để giữ ấm ngực và bụng nhưng để tay thoáng. Gilet rất hợp với runner hay bị nóng tay, hoặc những hôm lạnh nhẹ mà mặc áo khoác dài tay thì quá bí.
6 tiêu chí chọn áo khoác chạy bộ
1. Chất liệu: nhẹ và khô nhanh
Ưu tiên vải tổng hợp như polyester hoặc nylon dệt mỏng, nhẹ, khô nhanh. Tránh áo cotton vì cotton thấm mồ hôi, nặng lên và lâu khô, khiến bạn lạnh hơn khi trời gió. Hãy cầm áo lên thử: một chiếc áo gió chạy bộ tốt thường nhẹ tới mức bạn gần như không cảm thấy trọng lượng.
2. Độ thoáng khí: yếu tố hay bị bỏ qua
Áo chắn gió tốt mà không thoáng thì chỉ sau một quãng ngắn bạn sẽ ướt từ bên trong. Hãy để ý các chi tiết giúp thoát nhiệt:
- Lỗ thoáng khí hoặc tấm lưới ở lưng, nách.
- Khóa kéo dài phía trước để mở hé khi người nóng lên.
- Thông tin về độ thoáng hơi trên nhãn hoặc mô tả sản phẩm (nếu có), để so sánh giữa các mẫu.
3. Khả năng chống nước: chọn đúng mức
Cần phân biệt hai khái niệm thường gặp:
- Trượt nước / kháng nước: nước đọng thành giọt và lăn đi, chịu được mưa phùn, mưa nhỏ trong thời gian ngắn. Đủ dùng cho phần lớn buổi chạy đường phố.
- Chống thấm nước: chắn được mưa to lâu hơn, nhưng thường bí hơn và đắt hơn.
Nếu bạn chủ yếu chạy trong thành phố, trời mưa to thì nghỉ hoặc chuyển vào trong nhà, một chiếc áo trượt nước là đủ. Nếu bạn chạy trail, chạy giải ở vùng núi hoặc thường xuyên chạy dưới mưa, hãy cân nhắc áo chống thấm.
4. Phản quang: bắt buộc cho mùa đông
Mùa đông trời sáng muộn và tối sớm, nhiều người chạy lúc sáng sớm hoặc sau giờ làm khi đường đã lên đèn. Chọn áo có dải phản quang ở ngực, lưng và cánh tay (phần cánh tay đánh lắc khi chạy giúp người lái xe dễ nhận ra hơn). Màu sáng như vàng chanh, cam, trắng cũng dễ được nhìn thấy hơn màu đen, xám.
5. Phom dáng và chi tiết thiết kế
- Phom vừa người: không quá bó để còn mặc được một lớp bên trong, không quá rộng để tránh bị gió thổi phồng như cánh buồm.
- Vạt sau dài hơn vạt trước: giúp che lưng dưới khi bạn đổ người về trước.
- Bo tay co giãn hoặc có xỏ ngón: giữ ấm cổ tay, không để gió lùa vào.
- Mũ trùm gọn: có dây rút hoặc có thể cuộn vào cổ áo, hữu ích khi mưa.
- Túi có khóa: đựng chìa khóa, điện thoại mà không bị rơi.
- Đường may phẳng: hạn chế cọ xát ở nách và cổ khi chạy dài.
6. Gấp gọn và dễ mang theo
Nhiệt độ cơ thể tăng nhanh sau phần khởi động, nên bạn sẽ thường cởi áo khoác giữa buổi. Áo có thể gấp gọn vào chính túi của nó hoặc cuộn nhỏ buộc ngang hông sẽ tiện hơn nhiều so với áo cồng kềnh.
Cách mặc nhiều lớp khi chạy bộ mùa đông miền Bắc
Nguyên tắc quan trọng nhất: khi bắt đầu chạy, bạn nên cảm thấy hơi lạnh. Sau vài phút chạy, cơ thể nóng lên và bạn sẽ thấy vừa đủ. Nếu vừa ra cửa đã thấy ấm áp, nhiều khả năng bạn đang mặc thừa một lớp.
Hệ thống mặc nhiều lớp gồm ba lớp cơ bản:
- Lớp trong (base layer): áo thun chạy bộ hoặc áo giữ nhiệt mỏng, ôm vừa người, thấm hút và dẫn mồ hôi ra ngoài.
- Lớp giữa (mid-layer): áo nỉ kỹ thuật mỏng, chỉ cần khi trời rét đậm.
- Lớp ngoài (outer layer): áo gió hoặc áo khoác chống nước để chắn gió, mưa.
Gợi ý phối đồ theo thời tiết
| Thời tiết | Thân trên | Thân dưới và phụ kiện |
|---|---|---|
| Se lạnh, hanh khô (đầu đông) | Áo thun dài tay hoặc áo ngắn tay + gilet | Quần short hoặc quần lửng |
| Lạnh, có gió mùa | Áo lót dài tay + áo gió chạy bộ | Quần dài bó (legging) hoặc quần lửng, có thể thêm băng đô che tai |
| Rét đậm, rét hại | Áo lót giữ nhiệt + áo nỉ kỹ thuật mỏng + áo gió | Quần legging giữ nhiệt, găng tay mỏng, mũ len hoặc khăn ống |
| Mưa phùn, nồm ẩm | Áo lót mỏng khô nhanh + áo gió trượt nước có mũ | Mũ lưỡi trai để nước không chảy vào mắt, tất khô nhanh |
| Mưa to, lạnh | Áo lót + áo khoác chống thấm | Cân nhắc chạy máy hoặc tập trong nhà thay vì ra đường |
Mỗi người cảm nhận lạnh khác nhau, nên hãy dùng bảng trên làm điểm khởi đầu rồi điều chỉnh theo cơ thể mình qua vài buổi chạy.
Mẹo chạy bộ ngày lạnh và ngày mưa
- Khởi động trong nhà: làm vài động tác khởi động động trước khi ra đường để cơ thể ấm lên, giảm cảm giác “sốc lạnh”. Bạn có thể tham khảo hướng dẫn khởi động đúng cách trước và sau khi chạy.
- Chạy ngược gió trước, xuôi gió về: nửa sau buổi chạy người đã ra mồ hôi, chạy xuôi gió sẽ đỡ bị lạnh hơn.
- Thay đồ khô ngay sau khi chạy: đừng đứng nói chuyện lâu trong bộ đồ ướt mồ hôi. Mang theo một chiếc áo khô nếu bạn phải di chuyển xa sau buổi tập.
- Cẩn thận mặt đường trơn: ngày mưa, nồm, hãy rút ngắn sải bước, tránh vạch sơn, nắp cống và đoạn lát đá trơn.
- Đừng quên uống nước: trời lạnh ít thấy khát nhưng cơ thể vẫn mất nước qua mồ hôi và hơi thở.
- Lắng nghe cơ thể: người có bệnh tim mạch, huyết áp hoặc bệnh hô hấp nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi chạy trong thời tiết rét đậm, và dừng lại nếu thấy tức ngực, khó thở hay chóng mặt.
Bảo quản áo khoác chạy bộ đúng cách
- Giặt bằng nước lạnh, chế độ nhẹ, kéo khóa trước khi giặt.
- Không dùng nước xả vải vì có thể làm giảm khả năng thoát ẩm và trượt nước của vải.
- Phơi nơi thoáng, tránh nắng gắt trực tiếp quá lâu và tránh sấy nhiệt cao trừ khi nhãn áo cho phép.
- Làm theo hướng dẫn trên nhãn của nhà sản xuất, nhất là với áo có lớp màng chống thấm.
Câu hỏi thường gặp
Chạy bộ ở miền Nam có cần áo khoác không?
Phần lớn thời gian thì không. Tuy nhiên một chiếc áo gió mỏng vẫn hữu ích khi chạy dưới mưa, chạy sáng sớm ở vùng cao như Đà Lạt hoặc khi đi giải ở miền Bắc vào mùa đông.
Nên mua áo khoác size vừa hay rộng hơn?
Nên chọn size vừa với bạn khi đã mặc thêm một lớp áo lót bên trong. Hãy thử giơ tay, đánh tay như khi chạy để chắc áo không bị kéo căng ở vai và lưng.
Có nên mặc áo khoác khi đi giải chạy mùa đông?
Bạn có thể mặc áo gió khi đứng chờ ở vạch xuất phát rồi cởi ra buộc ngang hông hoặc gửi đồ sau khi khởi động xong. Một số runner dùng áo mưa dùng một lần hoặc áo cũ để giữ ấm lúc chờ; nếu bỏ lại, hãy làm theo quy định của ban tổ chức về nơi để đồ, đừng vứt ra đường chạy.
Kết luận
Một chiếc áo khoác chạy bộ tốt không cần quá đắt, quan trọng là đủ nhẹ, chắn gió, thoát ẩm và có phản quang. Kết hợp với cách mặc nhiều lớp linh hoạt, bạn hoàn toàn có thể duy trì lịch tập đều đặn suốt mùa đông thay vì “ngủ đông” rồi phải bắt đầu lại từ đầu khi xuân sang. Nếu đang chuẩn bị cả bộ trang phục mùa lạnh, bạn có thể tham khảo thêm các mẫu tất chạy bộ và những phụ kiện chạy bộ cần thiết cho người mới.

